In de klas

‘Kinderen doen je na!’

15 april 2019

Manon Sikkel is de nieuwe Kinderboekenambassadeur van Nederland. Zij volgt Hans en Monique Hagen op, die het ambassadeurschap de afgelopen twee jaar samen vervulden. In dit interview lees je hoe het ambassadeursduo terugkijkt op hun termijn!

© foto Jörgen Koopmanschap

Wat was jullie missie als Kinderboekenambassadeurs?

Stichting Lezen omschrijft de missie als het belang van kinderboeken en lezen onder de aandacht brengen bij een breed publiek. Ook moet je een aantal praktische dingen doen. De Kinderboekenambassadeur is bijvoorbeeld voorzitter van de jury bij de Nationale Voorleeswedstrijd. Zo zijn er een paar taken, maar vooral dat brede publiek proberen te bereiken is belangrijk. Daarnaast mag elke ambassadeur zijn of haar kerndoelen bedenken. Samen schrijven we vooral gedichten en daarom was ons accent om meer aandacht voor poëzie te vragen. Ook wilden we heel graag volwassenen bewust maken van hun voorbeeldfunctie. Kinderen vinden lezen vaak leuk, maar worden eerder lezers als ze het goede voorbeeld krijgen.

Waarom vonden jullie het belangerijk om aandacht te vragen voor poëzie?

We wisten al wel dat er weinig aandacht was voor poëzie, want als je in een zaal met vijftig leerkrachten vraagt wie er elke week gedichten voorleest dan zijn dat er maar drie. Het bijzondere is dat er in Nederland niks wordt voorgeschreven in het onderwijs of en hoeveel aandacht er zou moeten zijn voor poëzie. Twee weken geleden waren we in Bologna en daar hebben we Kinderboekenambassadeurs uit andere landen ontmoet. Bijna in al die landen is het normaal dat kinderen al op de basisschool in aanraking komen met poëzie. Kinderen leren bijvoorbeeld gedichten uit hun hoofd. In Nederland is poëzie een beetje het ondergeschoven kind, omdat er niks over vastligt.  

Waar zijn jullie erg trots op?

De Kinderboekenambassade in het Kinderboekenmuseum! Dat is natuurlijk een heel tastbaar ding. In de Kinderboekenambassade kunnen kinderen filmpjes maken over hun lievelingsboeken en die verzamelen we op de website van de Kinderboekenambassadeur. Op die site staan ook 50 filmpjes van schrijvers en illustratoren waarin ze vertellen wat hun lievelingsboek is. We hebben ook een paar leespromotiefilmpjes gemaakt. Dat vonden we zelf erg leuk, want die filmpjes hebben we gewoon met onze eigen telefoontjes gefilmd en in elkaar gezet. De filmpjes werden goed bekeken en gebruikt. In een van deze filmpjes wijzen we volwassenen bijvoorbeeld op hun voorbeeldfunctie. De boodschap is heel duidelijk: Kinderen doen je na! Als je wilt dat kinderen goede lezers worden, lees dan zelf en lees samen.

Nieuwsgierig naar het filmpje? Klik dan hier!

Zijn er ook dingen die minder goed gelukt zijn?

Er zijn een paar dingen die we heel graag hadden willen doen, waarvan we dachten dat ze heel leesbevorderend konden zijn. Een van die dingen was meer aandacht voor boeken op tv, omdat je op tv heel veel mensen kan bereiken. Ik [Monique] was vroeger presentator bij Het Klokhuis en in die tijd maakten we per jaar wel een stuk of zeven of acht items over schrijvers, boeken of illustratoren. De laatste tijd gebeurt dat nauwelijks. Jaarlijks wordt er nog maar één item over boeken gemaakt en dan gaat het over het kinderboekenweekgeschenk. Dus ik dacht: ‘Ik ga ze even wakker schudden!’ Ik had daar een heel simpel idee voor: de presentator van de dag aan het einde van het item met een boek in zijn of haar handen laten staan van ‘Wil je meer weten over dit onderwerp, lees dan dit boek!’ Het kost geen tijd en geen moeite, dus dat leek me fantastisch. Dat idee hebben we aan de eindredacteur voorgelegd, maar helaas was het niet mogelijk omdat ze geen reclame mogen maken bij de publieke omroep. Het boek werd dus eigenlijk vergeleken met bijvoorbeeld een reep chocolade... Je mag kinderen daar niet mee beïnvloeden en dat vond ik heel vreemd. Ik hoop dat er alsnog iemand opstaat die dat voor elkaar krijgt! Het helpt echt om elke dag te laten zien wat kinderen zouden kunnen lezen. Vooral als populaire mensen dat doen, want een voorbeeld is belangrijk. Als bijvoorbeeld een vlogger zegt wat je zou kunnen lezen, dan gaan kinderen dat doen.

Zijn jullie niet bang dat jullie weinig mensen hebben bereikt die nog niet veel lezen?

Ja. Dat is inderdaad het moeilijkste van de taak. Je geeft vaak lezingen aan mensen die daar vrijwillig naar toe komen. Dat zijn al lezers, het is fijn dat die mensen er zijn. Je kunt leerkrachten manieren geven om in de klas kinderen en hun ouders te motiveren. De filmpjes die we hebben gemaakt hebben we daarom ook bewust op social media geplaatst. We hoorden dat die filmpjes weer werden gebruikt op ouderavonden. Filmpjes werken dus goed, omdat ze een groter publiek bereiken en niet alleen de mensen die bij lezingen aanwezig zijn. Ook met social media bereik je natuurlijk een beperkt aantal mensen en het zou daarom het allermooiste zijn als er op tv meer aandacht voor kinderboeken en lezen zou komen!

Is een periode van twee jaar wel genoeg om een breed publiek te bereiken?

Twee jaar is precies goed. Een jaar is te kort, want sommige dingen hebben gewoon een langere aanloop nodig. De Kinderboekenambassade kostte bijvoorbeeld meer tijd. In twee jaar kun je veel proberen en doen. Als iets niet lukt kun je dat beter gewoon laten rusten, want de nieuwe Kinderboekenambassadeur heeft een frisse blik en een ander netwerk van mensen. Lezers van Manon zullen weer andere lezers zijn dan lezers die wij bereiken. Verschillende Kinderboekenambassadeurs bereiken waarschijnlijk verschillende groepen mensen. Wij hebben twee jaar lang ons netwerk uitgediept. Nu kan Manon dat met haar kennis, inzicht en passie gaan doen!

Hans & Monique Hagen schreven als Kinderboekenambassadeur poëziecolumns voor Het Parool. Ze hoopten dat ouders de columns thuis hardop voor zouden lezen. Bij de overdracht van de functie kreeg Manon Sikkel het eerste exemplaar van de gebundelde columns cadeau. De bundel is uitgegeven door Querido onder de titel Poëzie hardop.

Het duo heeft duidelijk veel belangrijke en vooral ook leuke dingen gedaan. Daar is Land van Lezen enorm trots op! Wil je meer weten over het werk van de Kinderboekenambassadeurs of de Kinderboekenambassade, neem dan een kijkje op deze site.

Er zijn nog geen reacties.