In de klas

Leerlingen met leesproblemen? Lees ze voor!

8 januari 2019

Het is een misverstand dat lezers met leesproblemen lui worden van voorlezen. Elseline Knuttel (Master SEN dyslexiespecialist) pleit er dan ook voor om leerlingen die moeite hebben met lezen, júist voor te lezen.

Ze loopt er vaak tegenaan: de misvatting dat “voorlezen luie lezers creëert”. En dat is zonde, zegt Elseline Knuttel, specialist op het gebied van leesproblemen zoals onder andere dyslexie. ‘Er zijn tal van aspecten aan voorlezen die kinderen met leesproblemen juist helpen!’

Ze somt die voordelen op: het vergroten van de woordenschat, het trainen van begrijpend luisteren – wat ook weer van invloed is op begrijpend lezen en het ervaren van leesplezier. Dat laatste is erg belangrijk volgens Elseline, want:  

‘Voor kinderen met leesproblemen, zoals bijvoorbeeld dyslexie, is het heel lastig om het verhaal te volgen. Ze moeten heel veel moeite doen om te snappen wát ze lezen. Ze zijn vooral bezig met technisch lezen. Maar hoe kun je nu van een verhaal genieten, als je meer bezig bent om te ontcijferen wat er staat? Dat bevordert het leesplezier niet. Bij voorlezen kunnen ze genieten van het verhaal.’

Ook als kinderen niet zelf lezen, maar worden voorgelezen is dat van grote invloed op hun woordenschat, zegt de expert op het gebied van leesproblemen: ‘Als voorlezer kun je een moeilijker verhaal aanbieden. Leerlingen die lezen lastig vinden, zijn daar intellectueel en emotioneel vaak gewoon aan toe. Ze begrijpen die verhalen best. Ook de rijkere verhalen kunnen op die manier begrepen worden. Leerlingen plaatsen die moeilijkere woorden automatisch in een betekenisvolle context. Nog een voordeel: als leerkracht of ouder kun je laten horen hoe je een tekst vloeiend leest, met intonatie. Ook daar leren leerlingen met leesproblemen van.’

Een goed alternatief voor voorlezen, is volgens haar het inzetten van luisterboeken.

‘Zeker als ouders weinig tijd hebben, of zelf leesproblemen ervaren is dit een prima alternatief. Het is jammer dat je niet samen over het verhaal kunt praten, maar het geeft het kind wel autonomie in zijn of haar leesbeleving. Ik raad het dan wel af om het boek er ook bij te houden, anders ben je als lezer te veel verdeeld in je aandacht. Dus: alléén lekker luisteren!’

Dat ouders en leerkrachten vaak stoppen met voorlezen als kinderen wat ouder worden en verder zijn in hun eigen leesproces, betreurt Elseline. ‘Voorlezen is fijn voor iedereen, van elke leeftijd. Blijf voorlezen, houd die traditie vast!’

Praktische, slimme voorleestips voor kinderen met leesproblemen: 

Het is een misverstand dat lezers met leesproblemen lui worden van voorlezen. Elseline Knuttel (Master SEN dyslexiespecialist) pleit er dan ook voor om leerlingen die moeite hebben met lezen, júist voor te lezen. 

  • Lees duidelijk en met nadruk op je intonatie voor 
  • Let op: te veel met "stemmetjes" lezen kan de aandacht juist afleiden 
  • Zorg dat je ook achter in de klas goed te zien bent, zodat leerlingen op je gezichtsuitdrukking kunnen letten 
  • Zorg ervoor dat je weet wat je leest; bereid je voor! 
  • Lees 15 minuten per dag (of meer natuurlijk!) 
  • Lees met emotie, maar overdrijf niet
  • Lees samen het eerste hoofdstuk van een boek - grote kans dat je leerlingen willen weten hoe het verder gaat ("lanceer" ze in het boek)
  • Lees boeken uit een serie - de personages volen dan al vertrouwd en veilig 
  • Bij kinderen die lezen heel erg lastig vinden, mag je best woorden "voorzeggen" - het houdt de vaart in een verhaal en de leerling hoort de juiste uitspraak 

Er zijn nog geen reacties.